Чаа-Хөл кожууннуң девискээринде мал оолдаашкыны чогумчалыг эртип турар.
Ак-Туругдан Анатолий Дадар-оол Улуг-Даг деп черде малын тудуп турар. Көдээ ишчиниң өдээнде шээр, бода, чылгы мал бар.
«Сиген-ширбиилди, немелде мал чемин четчир кылдыр белеткеп алган болгаш кыштаглаашкын онча-менди эрти. Бистиң бо черде кыжын хар шоолуг кылын эвес болган. Мал оолдаашкыны база чогумчалыг эртип тур. Шээр мал чыл эгезинде тура төрүп эгелээн. Өшкүлерни апрель айда төрүүр кылдыр эдериштирдивис. Чүс ажыг баш төрүүр хойга онааштыр ол-ла хире хураганны алыр бис. Ол ышкаш он ажыг бе болгаш инектер төрүп турар.
Кожууннуң көдээ ажыл-агый эргелели, мал эмчилери доктаамал кээп турар. Кокайлар нарын айтырыгны тургузуп турар. Малчыннарны дүвүредип турар айтырыг – кокайлар. Азыг диштиг араатан ийи-чаңгыс «аптар», ынчангаш малды одарга ээн кайгбайн, эки карактаары чугула. Ажы-төлүм, чоок улузум дузалажып турар» – деп, малчын чугаалаан.
Чаа-Хөл кожууннуң көдээ ажыл-агый килдизиниң удуртукчузу Ай-Хаан Опайның дыңнатканы-биле алырга, кожуунда 155 малчын турлаг бар. “Кышталгаашкын эки деңнелге эрткен, мал чеминиң 60 хире хуузун ажыглаан. Мал-маганның ниити саны – чээрби муң ажыг. Ажыл-агыйларда мал оолдаашкыны март айда түлүктээн болгаш майда доостур. Бо хүнде шээр малдың 60, бода малдың 50, чылгы малдың 40 хуузу оолдапкан. Малчын турлагларже үнүүшкүннерни доктаамал чорудуп турар бис” – деп, ол мал оолдаашкынын таныштырган.
Кожуун чагыргазы кокай санын өйлээр дээш аңчы бригадалар аразынга мөөрейни чарлаан турган. Эрткен чылдың түңнелдери-биле бирги черге Булуң-Терек сумузунуң бөрү аглаар бригадазы төлептиг болуп, 100000 рубль-биле шаңнаткан. Ак-Туруг, Шанчы, Чаа-Хөл сумуларындан анчылар кывар-чаар материалды алган.
«Хорриот» системага малды демдектедип, бүрүткедир ажыл уламчылавышаан. Ооң-биле чергелештир мал-маганны халдавырлыг аарыгларга удур тарыдып турар.
Чаа-Хөлдүң араттары часкы хову ажылдарынга белеткел ажылдарын база эгелей бергенин чагырга чери дыңнаткан.
Чуруктарны Буян Ооржак тырттырган
