Национал школа хөгжүдер институт өөреникчилерниң тыва дылды билириниң деңнелин шинчилээр ажылды уламчылап турарын дыңнаткан.
Бо удаа тыва филология лабораториязының методизи Аянмаа Салчак ыраккы Тере-Хөл кожууннуң Кунгуртуг суурже сургакчылап чораан.
Кижиниң төрүттүнген чериниң каас-чаражы, агаар-бойдузу, тайга-таңдызы чажындан тура ооң делегей көрүүшкүнүнге, сагыш-сеткилинге, аажы-чаңынга, ниити сайзыралынга, дыл-домаанга улуг салдарлыг болур. Аңаа база бир бадыткал кылдыр Кунгуртугнуң уруглар садында чаштарга болгаш ортумак школазының өөреникчилеринге эрттирген шинчилелдиң баш бурунгаар түңнелдеринден көрүп болур.
Шинчилелге ниитизи-биле 120 уругну хаара туткан: уруглар садындан 20 чаш, 1-9 класстардан 100 өөреникчи назы-харының аайы-биле тускайлап тургускан даалгаларны күүсеткен. Хөй кезиинде боттарының тыва дылын эки билири, тус черниң чонунуң дылының аяны уруглар садының чаштарында болгаш эге класс уругларының дылында илдең бар болган. Чижээлээрге, «адазы» – «атазы», «ачасы»; «ыды» – «ыты»; «кижи» – «киши»; «аъды» – «аты» дээш оон-даа өске сөстерни уруглар онзагай адап турган.
