Делегей чергелиг IV сарыг шажын шуулганның «Сарыг шажын культураларның диалогунда: кижи төрелгетенниң келир үези» деп шөлүнге Шри-Ланка Социалистиг Демократтың Республиканың Буддасасана, шажын болгаш культура талазы-биле сайыды, Хүндүлүг доктор Хинидума Сунил Сеневи журналистер-биле ужурашкан.
Шри-Ланканың Буддасасана, шажын болгаш культура талазы-биле сайыт Россия Федерациязынга төөгүлүг шажыннарны болгаш культурлуг үнелиг чүүлдерни кадагалап арттырганы дээш четтиргенин илеретпишаан, Россияның чоокта чаа саналдааны Индия-биле кады «чогаал үш-булуңчуун» тургузар дугайында бодалын илереткен.
«Сарыг шажын бистиң чурттуң культурлуг өнчү-салгалы-биле дорт харылзаалыг. Бир эвес силер бурунгу хоорайларны көөр болзуңарза, сарыг шажынның философиязы-биле бистиң чурттуң уран чүүлү болгаш культуразы кайы хире харылзаалыын көрүп каар силер. Бо дээрге шынап-ла бистиң өнчүвүс-түр» – деп, Хүндүлүг доктор Хинидума Сунил Сеневи демдеглеп, сарыг шажын Шри-Ланканың бо делегейге бодунуң бот-тускайлаң культуразын арттырып алырынга канчаар дузалап турарын чугаалаан.
Шри-Ланка төөгүлүг шажыннарны деткип, культурлуг өнчү-салгалын кадагалап арттырганы дээш Россия Федерациязынга четтиргенин илереткен. А, делегей чергелиг IV сарыг шажын шуулганы чүгле Россия-биле харылзаага хамаарылганы көргүзүп турар Шри-Ланкага чугула айтырыг деп, Хинидума Сунил Сеневиниң демдеглээн.
«Шри-Ланка – хөй культуралыг, хөй националдыг болгаш хөй шажынныг чурт, ында аңгы-аңгы шажыннар эп-найыралдыг чурттап турар. Бо бистиң өнчүвүс болур, ынчангаш аңаа чоргаарланыр бис. Бистиң Конституциявыста шажынның эргелерин камгалап турар чүүл бар. Сарыг шажын болгаш өске-даа шажыннар кажан-даа бот-боттарынга удурланышкак эвес, а эп-найыралдыг болурун күзээр бис. Ону деткип, нептередир херек деп санаар бис» – деп, Хүндүлүг доктор чугаалаан.
Чаа «чогаал культурлуг үшкү-булуңчуун» тургузар дугайында саналды орус таланың сайгарылгаже ооң мурнунда-ла кииргенин ол немээн.
«Мында үш чурт каттышкан. Бис Россия Федерациязының төлээзи кылдыр Лев Толстойну шилип алган бис, а делегейде алдарлыг Рабиндранат Тагор Индияны төлээлээр болза, Мартин Викрамасинг Шри-Ланканың төлээзи болур. Культурлуг удур-дедир харылзаа адырында оон-даа улуг хемчээлдиг кады ажылдажылгага ол езулуг улуг шөл апаарынга идегеп турар бис» – деп, Хиндума Синул Сеневи чугаалаан.
Делегей чергелиг IV сарыг шажын шуулганы – бүгү делегейден буддийжи төлээлерни чыып, сарыг шажынның, буддийжи культураның, философияның болгаш практиканың сайзыралынга хамаарышкан амгы үениң айтырыгларын сайгарып, аңгы-аңгы чурттарда буддийжи организациялар аразында делегей чергелиг кады ажылдажылганы быжыглаар хемчег-дир.
Бурятияга 2023 биле 2024 чылдарда, Калмыкияга 2025 чылда баштайгы үш шуулган эрткен. Роконгресстиң деткимчези-биле Россияның Буддийжи чаңчылчаан Сангхазы, Бурят Республиканың Чазаа, Калмык Республиканың Чазаа база Сарыг шажын өөредилге болгаш эртем-шинчилел деткиир фонд ону эрттирип турар.
