«Тыва дылдың хөгжүлдезиниң эчис сорулгалары» деп VIII шуулганның болур чуруму

2023 чылдың ноябрь 1-ниң хүнүнде Тыва Республиканың Күрүне байырлалы Тыва дыл хүнүнге тураскааткан «Тыва дылдың хөгжүлдезиниң эчис сорулгалары» деп VIII шуулганы болуп эртерин Тываның гуманитарлыг болгаш социал-экономиктиг тускай шинчилелдер институду дыңнаткан.


Шуулганның болур чуруму

Октябрь 31-де 10.00 шакта

Шуулганның ажылчын кезээ:

Бирги шөлчүгеш: «Чаштарның өзүлдезинде болгаш өг-бүле кижидилгезинге төрээн дылдың ролю» (башкарыкчылары, филол.э.к. Аннай Э.К., филол.э.к. Ондар М.В.). Болур чери: ТГШИ-ниң «Өг» хуралдаар залы

Илеткелдер: Сеглеңмей С.Ф. ТГШИ-ниң дыл эртеминиң секторунуң кол специализи «Тѳрээн дылдың чаштарның сайзырап ѳзеринге ужур-дузазы».
Сюрюн А.А. РЭА-ның Дыл эртеминиң институдунда Россияның дылдарын кадагалаар, диргизер болгаш документациялаар эртем тѳвүнүң удуртукчузу, филол.э.к. Видеоилеткел «Тѳрээн дылдың ѳг-бүле кижизидилгезинге ужур-дузазы».

Ийиги шөлчүгеш: «Тыва дыл болгаш Интернет» (башкарыкчызы, филол.э.к. Ондар Ч.Г.). Болур чери: «Артха». Дружба 74 а.

Илеткел: Ондар Ч.Г. ТГШИ-ниң дыл эртеминиң секторунуң эртем ажылдакчызы, филол.э.к. «Тыва дыл делегей четкизинде болгаш информастыг технологиялар адырында».

Үшкү шөлчүгеш: «Тыва дылдың албан ёзу-биле доктааттынган адырларда болгаш массалыг информация чепсектеринде ажыглалы» (башкарыкчызы, филол.э.к. Саая О.М.). Болур чери: ТГШИ-ниң биче залы.

Илеткел: Саая О.М. ТГШИ-ниң дыл эртеминиң секторунуң башкарыкчы эртем ажылдакчызы, филол.э.к. «Тыва дылдың албан ёзу-биле доктааттынган адырларда болгаш массалыг информация чепсектеринде ажыглалы»

Дөрткү шөлчүгеш: «Тевек-Кежегениң тоолдары» деп номнуң баштайгы таныштырылгазы (башкарыкчылары филол.э.к. Донгак У.А., филол.э.к. Самдан З.Б.). Болур чери: ТГШИ-ниң хуралдаар залы

14.00-17.00 шакта Тываның Улустуң чогаалчызы С.Б. Пюрбюнүң 110 хар оюнга тураскааткан «С.Б. Пюрбю болгаш уран-чечен очулга» эртем-практиктиг конференция. Болур чери: ТГШИ-ниң хуралдаар залы.

Ноябрь 1-де 14.00 шакта

Болур чери: Улусчу чогаадылга бажыңы

- Шуулганның киржикчилериниң бүрүткели
- Тыва, орус дылдарда очулга номнарының делгелгези
- Шуулганның ажыдыышкыны
- Тыва Республиканың Чазак Даргазыныӊ оралакчызы О.Д. Сарыгларныӊ байыр чедириишкини
- Тыва Республиканың Дээди Хуралының (парламентиниң) Даргазы К.Т. Давааның байыр чедириишкини
- Күрүне шаңналдарын тыпсыр езулал.

Пленарлыг хурал:

Бирги илеткел: А.К. Монгуш, Тыва Республиканың Чазак Даргазының оралакчызы «Тыва Республикага 2024-2033 чылдарда тыва дылдың хөгжүлдезинге күрүне деткимчезиниң эчис сорулгалары»

Ийиги илеткел: М.В. Бавуу-Сюрюн, Национал школа хөгжүдер институттуң тыва филология лабораториязының кол эртем ажылдакчызы, филол.э.д. «Тывага ийи дылга өөредириниң чугулазы»

Үшкү илеткел: У.А. Донгак, ТГШИ-ниң директорунуң эртем талазы-биле оралакчызы, филол.э.к. «Төрээн дылга номчулганың ужур-дузазы».
- Шуулганның шиитпирин хүлээп алыры

Байырлыг кезээ. Уругларга шии Э. Мижит «Төрээн дылым дилеп чор мен».