2025 чылда «Узун болгаш идепкейлиг назын» национал төлевилелди Тывага боттандырганының ачызында, республиканың кадык камгалал албан черлери амгы үениң 560 санныг дериг-херекселин алган. Республиканың 1 дугаар эмнелгезинде, Консультативтиг-диагностика төвүнде, Улуг-Хем биле Чөөн-Хемчиктиң муниципалдар аразының төптеринде, Кызыл биле Чөөн-Хемчик кожууннуң кадыкшыл төптеринде база 2025 чылда туттунган чаа фельдшер-акушер пунктуларында болгаш амбулаторияларда чаа техникаларны ажыглап турар.
ТР-ниң Кадык камгалал яамызы «Узун болгаш идепкейлиг назын» национал төлевилел-биле ажылдап турар «Катап тургустунарынга таарымчалыг эмчи реабилитациязы» программа-биле эң хөй – 207 техника келгенин дыңнаткан. Бо программадан алган дериг-херекселдерни республиканың 1 дугаар эмнелгезинче, Консультативтиг-диагностика төптеринче, Улуг-Хем болгаш Чөөн-Хемчиктиң муниципалдар аразының эмнелге төптеринче хувааган.
Кадык камгалалының бирги звенозунуң модернизация программазы-биле 179 дериг-херекселди садып алган. Бүгү республиканың эмнелге албан черлери УЗИ аппараттарын, маммография, наркоз болгаш эндоскопия аппараттарын, көжүп чоруур рентгеннерни, кольпоскоптарны, электрохирургия блоктарын алган.
Чаа туттунган фельдшер-акушер пунктулары болгаш амбулаториялары ол дериг-херекселдерниң көвей кезиин алган. Чижээ, 2025 чылда үндезин септелге эрткен Тожу кожууннуң төп поликлиниказында рентген кабинетте Россияга бүдүрген амгы үениң «Карс» рентген аппарадын тургузуп, ажыглалче киирген.
Кызылда болгаш Чөөн-Хемчик кожуунда кадыкшыл төптери 21 дериг-херекселди алган. «Узун болгаш идепкейлиг назын» деп национал төлевилелдиң составында «Кижи бүрүзүнге кадыкшыл» регион төлевилелин боттандырары-биле Республиканың хөй-ниитиниң кадыкшыл болгаш медицинаның профилактика төвүнүң чанында Кадыкшыл төптеринге биоимпедансометр, профессионал спирометр, смокелайзер, бажыңга глюкозаның деңнелин хемчээр система, ол ышкаш узун хемчээр шугум, электроннуг деңзилер, хан базыышкынын хынаар автомат тонометрлер келген.
Республиканың хөй-ниитиниң кадыкшыл болгаш медицинаның профилактика төвүнүң кол эмчизи Анджела Канчыыр-оол чаа дериг-херекселдер чигир болгаш чүрек-дамыр аарыглары дээн ышкаш хоочураан аарыгларны эге чадазында илередип, чедимчелиг эмнээшкинни берип турарын демдеглээн. Аарыг кижилер төпке чаңгыс удаа келгеш боттарының мага-бодунуң, ооң иштинде шыңганнар, чаглар, сөөгүнүң аарын, суунуң деңнелин, семирип болурунуң айыылын, ооң иштинде эдир чаа кайы хирезин, шын назы-харын болгаш деңзизин айыткан тодаргай “картазын” база чемненириниң болгаш шимченириниң талазы-биле бодунга тускай сорулгалыг көргүзүгнү база арга-сүмелерни алыр аргалыг.
«Чаа дериг-херекселдер хүн бүрүнүң ажыглалында. Чүгле баштайгы ийи айда республиканың 800 ажыг чурттакчызы бистиң төпке ханы шинчилелдерни эрткен. Аарыгның баштайгы демдектери көстүп кээрин манап турбайн, анализтерниң түңнелдери-биле шинчидип келген кижиге эртем езугаар бадыткаттынган баш бурунгаар хемчеглерни алыр» – деп, Анджела Канчыыр-оол демдеглээн.