Кым мен, кайыын мен?

    0
    11

    Улусчу эгелээшкиннер чылының иштинге Тываның чурттакчылары чамдык сумуларга болгаш хоорай чергелиг чурттакчылыг черлерге чиңгине төөгүлүг аттарын эгидип эгелээн.

    Регионда шупту 120 суму бар, оларның 108-инде эде адаашкынның ажылы чоруп турар. Чамдык муниципалитет тургузугларын эде адаарының талазы-биле ажыл-хемчеглерниң планынга дүүштүр 98 сумуга база ийи хоорайга хамаатыларның чыыштары, кожуун Хуралдарының хуралдары болуп эрткен.

    Ук төлевилелди алды-сес айның дургузунда боттандырары планнаттынып турар. ТР-ниң Баштыңының Администрациязында иштики политика талазы-биле департамент тус черниң бот-башкарылга органнары-биле өйлеп-таарыштырылганы боттандырган болгаш эргежок чугула хемчеглерни айыттынган хуусаазында чоруткан.

    Тываның Чазаанга болган ужуражылгага ТР-ниң юстиция сайыды Буян Ховалыг журналистерге бо улуг хемчээлдиг төлевилелдиң чамдык чүүлдерин тайылбырлаан.

    Тозан беш сумуга хамаарыштыр муниципалитет тургузугларының аттарындан “ский” деп кожумакты уштур деп шиитпирлээн. А үш сумуга төөгүлүг адын эгидер болган: Өвүр кожууннуң Сарыг-Хөл сумузу Чалааты деп адаттынар болур, Чөөн-Хемчик кожууннуң Чадаана сумузу эргиде дег Бажың-Алаак апаар, а Тожу кожууннуң Азас сумузу Адыр-Кежиг болур.

    Чер-чурт аттарының күрүне болгаш Россияның даңзызында карышкактарны илередир база оларны чок кылыр ажыл республиканың 10 сумузунда чоруп турар. Чижээлээрге, Бижиктиг-Хайский – Бижиктиг-Хая, Ырбанский – Ырбан, Арысканский – Арыскан, Иштии-Хемский – Иштии-Хем, Ийи-Талский – Ийи-Тал болгаш өске-даа.

    Ол ышкаш ийи хоорайга чиңгине аттарын эгдер деп шиитпирлээннер: Шагонар (Шагаан-Арыг) болгаш Чадан (Чадаана).

    Тус черлерге чиңгине төөгүлүг аттарын эгидериниң дугайында айтырыгны Усть-Элегест (Элегес-Аксы), Сушь (Сөөш), Уюк (Өөк), Арыг-Бажы, Кочетов (Суг-Бажы) болгаш Бояровка (Копту-Аксы) суурларга хамаатыларның чыыштарынга чугаалажып турда, сайгарылгага киришкен кижилер суурларның амгы үеде эдилеп турар аттарын хевээр арттыргаш, чүгле «ский» деп кожумакты ап кааптарын саналдааннар.

    Чоннуң санал-оналын илередир түңнелдерге барымдаалап, эргежок чугула документилер чыылдазын боттандырып турар. ТР-ниң Саң-хөө яамызы эде адалга-биле холбашкан кол-кол чарыгдалдарның баш бурунгааргы даңзызын база чарыгдалдарның чижеглээн санаашкыннарын белеткээн.

    Сайыттың сөс-домаандан алырга, бир сумунуң эде адалгазынга республика бюджединиң акша-хөреңгилеринден чижеглей алырга 30-ден 60 муң рубль чарыгдаттынар. Хамаатыларның чыыштарының түңнелдери-биле бадылаттынган төнчү даңзыны Саң-хөө яамызынче киирген.

    Ол ышкаш ТР-ниң юстиция сайыды Буян Ховалыг суур-сумуларны эде адаан соонда, хамаатылар паспортта медээ-дыңнадыгларны болгаш эт-хөреңги документилерин солудуп турбас дээрзин бадыткаан.
    Росдаңзыда электроннуг хевирниң эт-хөреңгиге сан-медээлерни кижиниң киржилгези чокка ала-чайгаар эдип кааптар. Паспорт столунга база ындыг чергелиг ажылдар чоруттунар. Документиниң саазын хевиринге чурттакчылыг черниң чаа адын назы-хар аайы-биле паспортту солудуп азы өскээр көшкенде, киир бижидилгези өскерилгенде чүгле киир бижиир.

    Реклама