Мээң ызыгуурум – мээң чоргааралым

    0
    5

    Улусчу чогаадылга төвүнге “Мээң ызыгуурум – мээң чоргааралым” төлевилелдиң таныштырлгазы болган. Ук ажыл-хемчегни Тываның Күш-ажыл болгаш социал политика яамызы эгелээн.

    Сайыт Сайдаш Монгуштуң демдеглээни дег, төлевилелдиң төвүнде – бодунуң салгалдарының төөгүзүн өөренип көрүп, төрел-чончу чаңчылдарны диргизип чоруур өг-бүле болур. Ылаңгыя амыдыралдың берге байдалынга таварышкан өг-бүлелерже онза кичээнгейни ук төлевилел угландырып турар.

    Ооң онзагайын болгаш ужур-уткалыын Тыва Республиканың Дээди Хуралының депутады, “Чаңгыс демниг Россия” партияның регионалдыг салбырының күүсекчи комитединиң удуртукчузу Елена Ховалыг демдеглеп турар. «Төлевилел күрүнениң өг-бүле политиказының чугула айтырыгларын шиитпирлээринге дузалаар” деп, депутат демдеглээш, ооң эрттирикчилеринге соругдаан сорулгаларының боттанылгазын күзээн.

    Таныштырылганың киржикчилеринге ТР-ниң Чазак Даргазының оралакчызы Саида Сенгии байыр чедирип, республика төлевилели алызында барып кожуун төлевилелиниң уламчызы болуп, оон укталган дээрзин айыткан.

    – Ханы уткалыг болгаш каас-чараш шуулганның эгелекчилернинге – Тес-Хем кожууннуң чонунга болгаш Дээди Хуралдың депутады Шолбан Кыргыска четтиргенивисти илеретпес арга чок. Бо төлевилел кижилерни мөөңнеп, аныяк-өскенни чаңчылдарывысче сиңирип, келир салгалдарывыска орукту ажыдып чоруур. Төлевилелди бүдүн республикага нептередири чугула – деп, Күрүне Думазының депутады Мерген Ооржак чугаалаан.

    2019 чылда Самагалдай суурга регионнуң партийжи төлевилелиниң иштинге “Мээң ызыгуурум – мээң чоргаралым!” деп байырлыг чыскаал эрткен. Шак ынчалдыр, тес-хемчилер Күш-ажыл кижизиниң чылын бедик көдүрлүүшкүннүг демдеглээн. Ынчан байырлыг чыскаалга дөртен ажыг күш-ажылчы бүдүрүлгелер киришкен, ооң иштинде
    Берт-Даг, Шуурмак, Чыргалаңды, Ак-Эрик, Ү-Шынаа болгаш О-Шынаа суурлардан база.

    Чыскаалдың хей-аът киирикчизи Тываның алдарлыг ажылдакчызы, Дээди Хуралдың депутады Шолбан Кыргыс болган. Ооң ачазы – Идамчап Каганович Кыргыс – республиканың арга-арыг ажыл-агыйында баштайгы национал кадрларның бирээзи. Ындыг чергелиг ажыл-хемчегни эрттирериниң идеязын республиканың аныяктары уламчылап, ам Күш-ажыл болгаш социал политика яамызының деткимчези-биле ук хемчег улам ыңай хөгжүлдени алган.

    Үш чыл хуусаалыг төлевилелче бодунуң ук-ызыгуурунуң төөгүзүнүң, чурттуң база төрээн чериниң төөгүзүнге ооң халбаазының шинчилелинче, бодунуң ук-ызыгууру дээш харыысалганы бедидеринче угланган ажыл-хемчеглер кирип турар.

    Төлевилелдиң ажыдылгазынче бодунуң ук-ызыруурунуң төөгүзүн хумагалалдыы-биле камнап чоруур өг-бүлелерни чалаан. Оларның бирээзинге – Тес-Хем чурттуг Миндирьяларның өг-бүлези хамааржыр. Галина Чоодуевна Соян өг-бүле сагыызынын – адазының дугайында альбомну эккелген.

    Чооду Самданович Миндирья 1933 чылда Тываның араттың шериинге албан-хүлээлгезин күүсеткени үеден тура бүгү назынын шериг-биле холбаан. Улуг лейтенант эргеге четкен, полк командири чораан.
    1940-1943 чылдарда КУТК-ка өөренип тургаш, Москваның камгалалынга киришкен. Балыглаткан дайынчыларга ханын халаска дужаап турган.
    Дүвүрээзин медээзин берип, чанынга бомбалар-даа частып турза, доскуулун черле кагбайн келген. Чооду Самданович Ока хемниң чоок-кавызындан немец диверсантыларны дилежип, сиген-ширбиил белеткежип, танкыга удур оңгулар казарынга дузалажып турган.

    Бөгүн Миндирьяларның салгалдары (шупту 148 кижи) ук-ызыгуурунуң төөгүзүн хумагалалдыг камнап чоруурлар. Төрелдер чылдың-на ук-ызыгуурнуң оваазын, ыдыктыг ыяжын, суун дагып чоруурлар.

    Бөгүнгү ышкаш төлевилелдер кончуг чугула деп, Галина Чоодуевна санаар. «Шаанда төрелдер бот-боттарынга кончуг чоок чораан, ам хоорлуп, озалааш апарганы хомуданчыг. Тывалар азарганчыг чон-дур бис, ындыг болганда ук-ызыгуурувустуң төөгүзүн камнап, ону салгалдарывыска дамчыдар ужурлуг бис. Сеткилим ханызындан бо бүгү ажылдарга Тываның Күш-ажыл болгаш социал политика яамызын деткип турар мен» – деп, хоочун демдеглээн.

    Чуруктарны Арслан Аракчаа тырттырган

    Реклама