КАЙГАМЧЫКТЫГ СУГ-ЧИНЧИ

    0
    11

    Ак хар чаапкан. Чанар куштар чылыг чурттарже чана берген, кижилер тоннарлыг болгаш кидис идиктерлиг чоруп турар. Бо чылдың кайы үези-дир, уруглар? Кыш ышкажыл! 
    Кызыл хоорайда Немелде өөредилге төвүнде «Чинчижигеш» каттыжыышкынның уруглары чинчиден янзы-бүрү ойнаарактар кылып турар. Суг-чинчи – азарганчыг, төгерик азы хөй янзы дүрзүлерлиг, хендир сугар үттүг, шилден азы демирден чинчилер-дир. 
    Мен бо каттыжыышкынче кирип кээримге, полкада салып каан открыткалар мээң сагыжымга дыка кирди. Мен уругларның чүнү кылып турарын көөр дээш, чанынга кылаштап чеде бердим. Тумат Женя чаа чылдың ёлказын, а ооң эжи Ондар Оюна Соок-Ирей дизип олурлар. 
    Уруглар баштай суг-чинчиден ойнаарактар дизип алгаш, оон оларны картон открыткаларга чыпшыр хыр­балаар. Ынчаар чараш чүүл үнүп кээр. Мындыг чараш чүүлдер чогаадырынга оларны аныяк, талантылыг башкы Дарый Алимовна өөредип турар. Ол уругларны суг-чинчи техниказынга өөредип турар. Бөлгүмчүлер ону аажок сонуургаар. 
    Суг-чинчи алды муң чыл бурунгаар тыптып келген. Оон бээр аңгы-аңгы хевирниң, хемчээлдиң база өңнерниң шил суг-чинчилерин каасталга кылдыр ажыглап эгелээн. Суг-чинчиниң чурту – Бурунгу Египет. Өттүр көзүлбес шилден меге жемчугту араб дылда «бусра», а хөйнүң санында «бусер» дээр. Оон суг-чинчиниң орус дыл кырында «бисер» деп ады чоруткан. Чоорту суг-чинчи бичиилеп, дең-дес­ки болуп кел-ле чыткан, сөөлүнде шуут суг-чинчи апарган. Ооң-биле Бурунгу Египеттиң фараоннарының идик-хевин каастап эгелээн. Амгы үеде суг-чинчиден каас­талгалар эки сеткил-хөөннү, бажыңга чараш байдалды тургузуп турар. Оон кылган чүүлдерни белекке берип азы бодунга арттырып ап болур. 
    Суг-чинчи-биле ажыл­даар­ын­га мен бодаарымга кызымак күш-ажыл, шыдамык чорук, чараш чүүлге ынакшыл негеттинер. 

    Долума Ооржак, 
    10 харлыг, Кызыл хоорайда Немелде өөредилге төвүнде «ЮНКОР» каттыжыышкын. Башкызы И. Белкина. 

    (Материалды январь 27-ниң дугаары 4 «Сылдысчыгаш» солунундан номчуп ап болур силер). 

    #СылдысчыгашСолуну
    #СолунСылдысчыгаш

    Реклама