КЫМНАРЫЛ ОЛ?

    0
    12

    Ол дээрге дидим чүректиг, коргуш чок, Тываның эрес-маадырлыг оолдар-кыстары, амгы үеде бистиң өгбелеривис – Ада-чурттуң Улуг дайынының киржикчилери-дир. 1941 чылдың июнь 22-де немецтер оор ёзу-биле Совет чуртунче халдап кирген. Ол үеде тывалар аңгы күрүне турган хирезинде, оларга эки туразы-биле дузалажып кирипкеннер. Эки турачылар дайын деп чүве билбес-даа болза, ок-боону адып, дайынга канчаар тулчурун шеригге өөренип алганнар.
    Тыва дайынчылар өскелерден ылгалдыг болган. Олар кажан-даа аткаар базып, дүжүп бербейн чорааннар. Боозунуң огу төне бээрге, аңаа-даа чалынмас, талдан ча, согун чазап алгаш, аң кежин шарыттынгаш, немецтерже дүн-хүн дивейн халдап, оларны узуткап турганнар. Чеже-даа дайын шөлүнде болза, сагыш-сеткилинден хөөмейлеп, сыгыртып, ырлап чорааннар. Ынчангаш немецтерниң ыттары ис ап шыдавайн, сыйыңайнчып турар, а боттары кижи дыңнап көрбээн үннерден аза-шулбус сагыжынга кирип, коргуп турганнар.
    Оон аңгыда дайынга киришпээннери аъш-чемни, эм-оъттарны, хой дүгүнден, алгы-кештен аргаан, даараан идик-хепти, чүгүрүк аъттарны, мал-маганны чүс-чүзү-биле дузаламчы кылдыр кызыл коъш-биле чортуп турган.
    8 муң хире эки турачы
    дайын шөлүнче аъттангаш, чүгле 300 ажыг кижи дедир ээп келген. Тыва кижи эң-не дидим, быжыг туруштуг, бүзүрелдиг эш дээрзин, дайын үезинде көргүскеннер. Оларның кылган маадырлыг чоруун чүректеривиске шыгжап, утпайн сактып чоруулуңар.

    Алдын-Херел АРАПТАН.
    Бай-Тал ортумак школазының 3 «а» клазының өөреникчизи.

    #Победа75#Победа75_Тыва
    #СылдысчыгашСолуну
    #СолунСылдысчыгаш

    Реклама