Тывада арга-арыг болгаш чер кырының өрттериниң саны көвүдээнинден регионалдыг чазактың шиитпири-биле киирген өртке удур тускай чурум апрель 15-тен эгелеп күш кирген. ТР-ниң Чазааның Даргазының оралакчызы Уран-оол Ондарның удртканы неделяның ээлчеглиг аппарат хуралынга Россияның Онза байдалдар яамызының Тывада Кол эргелелиниң начальнигиниң оралакчызы Валерий Шыырап амгы үеде өрт байдалының дугайында илеткээн.
Онза чурумну чарлаан турзажок, республиканың элээн каш муниципалдыг тургузуглары амдыгаа чедир өртке удур айыыл чок чорукту хандырар комплекстиг хемчеглерни албааны илеткеттинген. Россияның Онза байдалдар яамызының Тывада Кол эргелелиниң күштери-биле апрельдиң 14-тен эгелеп арга-арыг болгаш чер кырының өрттеринге таваржып болур айыылдыг черлерде чурттакчылыг черлерниң өртке удур айыыл чок чоруунуң байдалын хынап эгелээн.
Хыналдалар үезинде муниципалдыг тургузуглар удуртукчулары өртке удур хемчеглерни чедир чорутпааны илереттинген. Чижээ, Тыва Республиканың Онза байдалдар комиссиязы муниципалдыг тургузугларга өртке удур сезонга белеткел үезинде чурттакчылыг черлерни долгандыр 10 метр хире черни чардырып азы чаартырын, боттарының девискээрлерин боктан база кургаг оът-сигенден аштаарын, ол ышкаш өртке удур суг хандырылгазының дөстери белен турарын хандырар даалганы берген турган. Ындыг болзажок, Чаа-Хөл, Чөөн-Хемчик, Улуг-Хем, Таңды, Тожу база Тес-Хем кожууннар өрт сезонунуң бүдүүзүнде ол хемчеглерни чорутпааны хыналдалар үезинде илереттинген.
Оон аңгыда, Онза байдалдар яамзының берген медээзинде, муниципалитеттерде дежурныйлаашкын графигинде чаңгыс-даа эки турачы өртчү команда чок болган. Ол чүүл хенертен өрт болу бээр болза, дүрген хөделиринге шаптыктап болур. Ылаңгыя бо чоокку үеде Тывага хаттыг агаар бойдус болурун баш бурунгаар дыңнадып турда.
ТР-ниң Чазак Даргазының оралакчызы Уран-оол Ондар илереттинген четпестерни дарый чайладыр дээш ажылдаарын кожуун даргаларындан негээн. Ол ышкаш муниципалдыг тургузуглар удуртукчулары республикада өртке удур онза чурум төнгүжеге чедир өртке удур эки турачы дружиналарның белен турарынче онза кичээнгейни салып, оларның хүн бүрүде дежурныйлаашкынын хандырарын дааскан.
Апрельдиң 22-де Улуг-Хем кожууннуң девискээринге, удуртулга органнары база Онза байдалдарны болдурбас база чайладыр чаңгыс аай күрүне системазының девискээр иштики системазының күштериниң киржилгези-биле командалыг штаб өөредилгелери болуп эртер.
Өөредилгени чер кырының өрттеринден болган онза байдалдарның уржуктарын чайладыр айтырыгларны шиитпирлээринче угландырган. Хемчегниң салдынган сорулгаларын күүседиринге белен болурунче өөредилгениң киржикчилерин кыйгырган.
