Катап тургустунган «Уничтожим врага» фронтчу солуннуң ээлчеглиг үндүрүлгези бистиң чаңгыс чер чурттуувус, Россияның Маадыры Найыр Кыргыстың дугайында «Гуляйполеже шавар халдаашкын: Маадырның алдын сылдызы-биле шаңнаткан маадырлыг чорук» деп материалда Запорожьениң соонда ийи дугаар улуг хоорай дээш 5-ки гвардейжи ниити шериг армиязының кезээниң эң берге болгаш нарын операцияларының бирээзи болур ол тулчуушкунга бистиң чаңгыс чер чурттуувус, Россияның Маадыры Найыр Кыргыстың болгаш өске-даа шериглерниң дугайында чуруктарлыг материалды парлаан.
Дайзынның күштүг камгалалын үреп, Гайчур хемни кешкеш, кудумчуга каржы-дошкун тулчуушкуннар үезинде дайынчылар эрес-дидим, демниг болгаш бедик мергежилдиг чоруун көргүскен. Ол операцияның маадырларының төөгүзүн, оларның шиитпирлиг хөделиишкиннерин, тиилелгениң өртээн солунга чырыдып бижээн.
«Биче сержант Найыр Эдуардович Кыргыстың халдаашкын бөлүү удур бир шаап халдаашкын үезинде камгалалдың чугула участогун камгалалды хандырган. Дайзынның ок-боозунуң адаа-биле камгалал турушту организастап, дайзынның алзыпканы чери дээш удур халдаашкынны үзе шапкан. Декабрьның 3-тен 16-га чедир биче сержант Кыргыс бодунуң бөлүү-биле Кирпичная, Зелёная база Береговая кудумчуларын арыглаарынга киржип, артык күштүг дайзын-биле чаңгыс эвес тулушкан. Ол тулчуушкуннар үезинде Найыр УЧК-ниң чеди дайынчызын боду узуткаан. 2025 чылдың декабрь 16-да, Май 1 кудумчузунда бажыңнарны арыглап чоруп тургаш, биче сержант Кыргыс FPV-дроннуң халдаашкынга таваржып, аар балыгланган. Ол аар балыгланза-даа, туружун черле салбайн, соңгу-барыын талазындан хоорайже кирер кол блокпостуну хайгааралга алган» — деп, «Уничтожим врага» фронтучу солун бижээн.
Бистиң чаңгыс чер чуртуувустуң туружун быжыглап, үш хонук дургузунда дайзынның дроннар-биле халдаан үзүктел чок аткылаашкынының адаанга, ок-боолуг тулчуушкунну чорудуп, дайзыннарны узуткап, тылда эштеринче орукту бербээн маадырлыг чоруу дайынчы корреспондентилерниң ачызында хөйге билдингир апарган. Найырның ачызында ооң кезээ дайынчыларының амы-тынын камгалап, эжелеп алган черинге туружун быжыглап шыдаан. Дедир ээп келир дужаалды алгаш, аар балыгланганындан күжүн чидирзе-даа, 14 километрни эртип чорааш, эштеринге чедип келген. Бөлүктүң командылал чери Найырның маадырлыг чоруун үнелеп, бедик шаңналды тыпсыр дугайында саналды Россияның камгалал сайыдынче киирген. Командирлерниң дилээн Тываның Баштыңы Владислав Ховалыг база деткээн.
Удатпаанда дайзынның удурланыышкынын сый шапкан, а Гуляйполе бүрүнү-биле 5-ки гвардейжи армияның хайгааралынче шилчээн.
Генерал-майор Ковылин Евгений Геннадьевич, полковник Веденин Вячеслав Евгеньевич, полковник Фабричнов Александр Сергеевич, подполковник Гериев Инал Артурович, капитан Ямалетдинов Василь Камилович база биче сержант Кыргыс Найыр Эдуардович маадырлыг, эрес-дидим болгаш коргуш чок чоруу дээш эң бедик шаңнал – Россия Федерациязының Маадыры аттарга төлептиг болган. Үр болбаанда байырлыг байдалга Россияның Маадырының алдын сылдыстарын оларга тывыскан.
«Уничтожим врага» фронтучу солун Тывадан эң аныяк Россияның Маадырын төрээн черинге чаңгыс чер чурттуглары канчаар уткуп алганын тодаргай чырыткан:
«Төрээн чери – Тыва Республика биче сержант Найыр Кыргысты чылыы-биле онзагай кылдыр уткаан. Кызылдың аэропортунга маадырның самоледу хонуптарга, өг-бүлези, дайынчы эш-өөрү, республиканың чурттакчылары, регионалдыг удуртулганың төлээлери уткуп алганнар. Чазак Даргазының оралакчызы Шолбан Сендаш, Россияның Маадырлары Мерген Донгак, Буян Куулар, Чалым Чүлдүм-оол өг-бүлези-биле кады Маадырны уткуп алганнар. Тываның чурттакчыларынга бо ужуражылга езулуг байырлал болган. Чаңгыс чер чурттуун боттары уткуур дээш дыка хөй кижилер Россияның болгаш республиканың туктарын тудуп алгаш чедип келгеннер. Бо чылын чаа-ла 21 харлаар аныяк маадыр ындыг улуг кичээнгейден болгаш чаңгыс чер чурттугларының езулуг-ла өөрүшкүзүнден эгенип турганын, көрген бир кижи чугаалаан.
Маадырның ада-иези-биле ужуражылгазы сагыш-сеткилди доюлдурган. Кыргыс Найыр Эдуардович бичиизинде-ле коргуш чок, шиитпирлиг, кандыг-даа бергелерден кортпас, кажанда-даа дузалажырынга белени-биле ылгалып чораанын авазы чугаалаан.
Аэропортка уткуп алыышкын соонда, Тываның Баштыңы маадырны Чазак бажыңынга хүлээп ап, байырлыг хемчегни эрттирген. Ол хүн чаңгыс сценага чыглып келген Россия Федерациязының Маадырларын – төрээн черин маадырлыг чоруу-биле алдаржыткан республиканың чурттакчыларын чон адыш часкаашкыны-биле уткаан.
Биче сержант Кыргыс Найыр Эдуардович каш хонуктар дургузунда сактыышкын болгаш хөй-ниити хемчеглеринге киришкен. Ол дайынчы чаңгыс чер чурттугларының тураскаалдарынга чедип, хоочуннар-биле кады чечектерни салып, школачылар, кадеттер, чалыы армийжилер-биле ужурашкан. Бир ужуражылгада сагыш сеткилдиң ханызындан бөдүүн сөстерни чугаалаан: «Силерниң-биле кады кижилер – кол күш-түр. Кады даалгалар кирип турар дайынчы эштерим – езулуг маадырлар ол-дур».
Ынчалза-даа бо ужуражылга база чүгле кыска дыштанылга болган. Бүгү хемчеглер доозулганда соонда, биче сержант Найыр Эдуардович Кыргыс база катап дайынчы эштеринче – тускай шериг операциязының девискээринче аъттаныптар.
Маадырларның эгиннеринде алдын сылдыстар эрес-дидим чоруктуң, даңгыраанга шынчызының, российжи шеригниң күчү-күжүнүң демдээ апарган. Тиилелгени боттарының херээ-биле чоокшулаткан кижилерниң аттары төөгүге кезээ мөңгеде артып каар».
«Уничтожим врага» фронтучу солун бодунуң ук-төөгүзүн Ада-чурттуң Улуг дайынының маадырлыг хүннеринден эгелээн. 1941 чылдың октябрь эгезинде, Москва чоогунда Можайск угланыышкынынга чаа тургустунган 5-ки армияның политкилдизи дайынчы хуудустарны үндүрүп эгелээн, а октябрьның 21-де шериг солунунуң бирги үндүрүлгези үнген.
2024 чылдың сентябрь 11-де, сезен ажыг чыл болганда, армияның Жуков орденниг, Кызыл Туктуг 5-ки гвардейжи ниити шеригниң шериг-политиктиг килдизиниң шиитпири-биле, фронтучу парлалгаларның дириг ужур-чаңчылдарын уламчылап, дайынчыларны сорук киирип, Тиилелгениң херээнге бараан болур кылдыр, солунну катап тургускан.
